افغان ها از گذشته های دور در عرصه مهمان نوازی، برگزاری نشست ها، شوراهای محلی و همبستگی اجتماعی، فرهنگ منحصر به فردی داشته اند. این سنت ها نه تنها پیوندهای میان مردم را مستحکم می سازد، بلکه وسیله ای برای انتقال اندوخ...
یکی از این ارزش های فرهنگی، رسم نشستن بر چارپایی های سنتی است که با پیشینۀ طولانی، هنوز در بسیاری از ولسوالی های ولایت ننگرهار رواج دارد. ولسوالی گوشته ولایت ننگرهار از جمله مناطقی است که هر اتاق و مهمانخانه آن با این چارپایی ها آراسته شده است. بزرگان منطقه می گویند، که سنت پذیرایی از مهمان در چارپایی در این ولسوالی همچنان زنده نگهداشته شده و در مراسم غم، شادی و نشست های مشورتی، بزرگان و مهمانان براین چارپایی ها می نشینند.
حاجی عبدالحنان، پیرمردی که بیش از هفت دهه از عمرش را در این ولسوالی سپری نموده است، میگوید که این میراث از گذشتگان به ما رسیده است، او معتقد است که چارپایی تنها جایی برای نشستن نیست، بلکه نماد جرگه، صلح و دوستی ماست.
عبدالحنان به این باور است که هرقدر از مهمان ها بالای قالین های رنگین و گلیم های زیبا پذیرایی شود، بازهم آن لذت و صفای نشستن بر چارپایی های ساده، به دل هایشان نمی بخشد.
حاجی محمد رسول، یکی دیگر از موسفیدان منطقه، می گوید: هر اتاق و مهمانخانه ما چارپایی های ویژه برای پذیرایی دارد. در مراسم بزرگتر، اهالی روستا چارپایی های خود را به مکان مشخصی می آورند تا فضای کافی برای نشستن مهمان ها فراهم گردد.
ناگفته نماند که چارپایی در اکثر روستاها و مناطق کشور همچنان جایگاه خود را به عنوان بستر سنتی نشست های اجتماعی حفظ کرده و مردمان بیشتر نقاط از این میراث تاریخی برای تحکیم روابط اجتماعی و انجام مشوره های محلی استفاده می کنند.
چارپایی برای نشستن، گفتگو و مشوره در امور روستا و تقویت روابط اجتماعی به کار میرود. در مجموع، نشستن بر روی چارپایی تنها سنت خاص ولسوالی گوشته ولایت ننگرهار نیست، بلکه از گذشته های دور در بسیاری از مناطق افغانستان رواج داشته است. این رسم، نماد بارز مهمان نوازی، نشست های قومی و همبستگی اجتماعی افغان ها پنداشته می شود. چارپایی فضای نزدیکی، اعتماد و برادری را میان مردم به وجود می آورد و وسیلۀ مهم برای انتقال تجربیات میان نسل ها می باشد. تا زمانی که این سنت زنده بماند، ارزش های وحدت، هماهنگی و مهمان نوازی جامعه نیز پاینده مانده و به نسل های آینده منتقل خواهد شد.
برچسب:
نویسنده: حمید زارعیان